“Biz İnsanın kaderini kendi çabasına mı bağladık”

19 Ekim 2021

Bismillahirrahmanirrahim

وَكُلَّ اِنْسَانٍ اَلْزَمْنَاهُ طَٓائِرَهُ فٖي عُنُقِهٖؕ وَنُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ كِتَاباً يَلْقٰيهُ مَنْشُوراً

Soru: İsra 13. Ayetin manası “Biz insanın kaderini kendi çabasına bağladık ?” şeklinde midir ? Bu mana doğru mudur ?

Cevap: Hayır, bu mana Allah’a ait değildir, meal yazarına aittir.

Doğrusu “Biz her insanın kuşunu (amelini) boynuna dolayarak ondan ayrılmaz kıldık” şeklindedir. Hiç bir Kuran meali ve hiç bir muteber tefsir bu ayete “kaderini çabasına bağlı kıldık” manası vermiş değildir..

Ta ki M.İslmaoğlu kendi elleriyle meal yazıp felsefesini “ayet meali!” diye Kurana sokuşturana kadar!

Mustafa İslamoğlu’nun bu ayete neden böyle mana vermek istediğini onu tanıyanlar bilir; Çünkü bu kişi İslam İnancı içinde olan “kadere iman”ı inkar eden bir tavır içindedir.

Eğer düşünerek okursanız “ayet meali” diye kurduğu cümlesi kendi içinde çelişkilidir. “Biz insanın kaderini kendi çabasına bağlı kıldık!” diyor. Kader Allahın belirlediği miktar, takdir, ölçü, yazgı demektir. “Kişisel çabaya bağlı kılınması” ise aslında kaderin “ilahi yazgı” değil, kendi tercihlerimiz olduğu iddiasıdır. Yani İslamoğlu kurduğu bu cümleyle “kader’e hem var, hem de yok demiş oluyor. Bu çelişkidir. Kader kelimesini açıkça telaffuz etmiş olarak varlığını, “0 aslında kişisel tercihtir” diyerek te yokluğunu ifade ederek çelişkiye düşmüştür. Her durumda yazgı anlamındaki “Kader’i” inkar ettiği açıktır.

Neden İnkar ediyorlar ?

Bu ve benzerlerine göre, Allah’ın işleri önceden bilip takdir etmesi “kulları zorlamak” demekmiş! Halbuki Allah evet “kimseyi iyilik veya kötülük yapmaya zorlamaz, çünkü zorunlu yapılan işlerden kul sorumlu olmaz!” Yani gördüğünüz gibi Kaderin ne olduğunu bile daha tam anlayamamış. Kaderi Cebriye fırkası gibi “zorlamak” sanmış..

Halbuki Allah kullarını zorlamadan, cebir uygulamadan ne yapacaklarını önceden bilir ve onaylar” İşte Onun ezeli ilmi ve onayına biz “Kader” diyoruz. Kaderin inkar edilmesi Allah’a ait bazı sıfatların soyutlanması demek olur ki bu elbette küfürdür. Geleceği bilmeyen evreni yönetemez. Yönetemeyen, Rab ve İlah olamaz ! SübahanAllah

Allah Rasulü sas : “İçinizden kaderi inkar edenler olacak, bunlar bu Ümmetin mecusileridir” Müsned, Ebudavud

2. soru: Peki ayet-i kerimenin manası kabul edelim ki öyle değil.. Ama bu mana, Kuran ve İslamın bütünlüğü içinde doğru kabul edilemez mi ? Bir çok insanlar bu manayı beğeniyorlar ve orada burada ayet diye paylaşıyorlar. Demekki insanlara doğru geliyor ?

Biraz düşünürseniz Ayet diye sunulan“insanın kaderinin kendi çabasına bağladık” iddiasının hatalı olduğunu siz de anlarız. 

Bakınız, örneğin benim Türkiyede onun somalide doğması kaderdir, ama ne benim ne onun çabasıyla olmadı. Erkek veya kız olmam kaderim, boyum tipim ten rengim hepsi kaderim.. Ama hiç biri benim çabamla olmadı. Ailenin ilk veya son çocuğu olmam, doğuştan taşıdığım hastalıklarım, anne babamın iyi veya kötü kişiler olması.. bütün bunlar benim senin kaderin ama bunların hiç biri bizlerin çabasıyla olmadı..

Şimdi Kuran okuyan sakat bir çocuk bu ayeti böyle okuyunca demez mi

_”Allahım benim hangi çabam ve tercihim sonucu sakat doğdum!?”
_Verecek cevapları yok.
Sadece şunu diyecekler “biz aslında o cümleyle kaderin olmadığını demek istedik” işte mecusilik burada başlıyor..
_Sakat çocuk soracak: Yani benim sakat doğmam Allahın takdiri değil mi ?
_Mecusi müslüman: değil
_Kimin öyleyse ? 
_Mecusi: !^+%

Evet kendi çabamın yaşamımda etkili olduğu durumlar da var.. Ancak bu, “bütün kaderimi kendim belirliyorum” anlamına gelmiyor.

Muteber Meallerin İsra:13. Ayete verdiği manalar şöyledir:

Kuranı Mecid (Öz) : Her bir insana uçan amelini / kaderini onun boynuna takmışızdır. Kıyamet gününde ise ona bir kitap çıkaracağız ki ona açılmış vaziyette kavuşacaktır.

Elmalı Hamdi Yazır: Her insanın amel defterini boynuna doladık, kıyamet günü açılmış bulacağı kitabı önüne çıkarırız.

Diyanet Vakfı: Her insanın amelini (veya kaderini) boynuna bağladık. İnsan için kıyamet gününde, açılmış olarak önüne konacak bir kitap çıkarırız.

Kuran Yolu (Diyanet) : Her insanın sorumluluğunu omuzuna yükledik. Kıyamet gününde insana, açılmış vaziyette önüne konulacak olan bir kitap çıkaracağız.

Ali Fikri Yavuz: Herkesin amelini kendi boynuna taktık (ondan ayrılamaz). Kıyamet günü onun için bir kitap çıkaracağız ki, ona açılmış olarak kavuşacak.

çalışma: İsa Erdoğan

——————————

Kuran-ı Mecid Tefsir-Meal: Her bir insan (doğarken on)a (Allahu Tealanın ezelde takdir buyurduğu kader yuvasından kendisine doğru) uçan amelini / kaderini(n yazılı bulunduğu amel defterini) onun boynuna dolamışızdır. (artık tüm yaşayacakları ve karşılaşacakları onun ayrılmaz bir parçası halini almıştır) Kıyamet gününde ise ona (amellerinin yazılı olduğu) bir kitap çıkaracağız ki ona açılmış vaziyette kavuşacaktır (ve açma zahmetinde dahi bulunmayarak onda yazılı amellerini rahatça okuyabilecektir)

9 Yorum

  • Osman Gazi. 29 Kasım 2022, 16:35

    Verdiğiniz örnekler ne kadar yanlış olmuş, somalide veya tğrkiyede doğmam, beyaz veya siyahi bir çocuk olmam benim kaderimdir ve öyleyse bunlar benim hangi amelim sonucu olmuştur diyerek İslamoğlu’nun mealini yanlışlamak bizzat yanlışa düşmenizdir. Zira annesinin karnına düşen çocukta akıl var mı , veya doğmak üzere olan bebekte siyah doğmak veya beyaz doğmak arasında tercihte bulunabilecek bir akıl gücü veya amelde bulunma kabiliyeti var mı, YOK… Bunlar elbette ilahi kaderimiz. Amma doğup kemale erdikten sonra yani kendiirademizle seçimler yapıp kararlar verip bunları fiiliyata döktüğümüzde bunun kaderle ne alakası. O zaman ben sürekli günah işliyorum, sürekli yanlış şeyler yapıyorum demekki benim kaderim hep kötü tercihlerde bulunmak ve kötü işler yapmak mış der çıkarım. Sizin açıklamanız net olarak buraya getirir bizi. Oysa Yüce Yaradan yaratmakla kalmamış, akıl vermiş, beyin hücreleri gelişince ve doğru bilgilerle donanınca insanoğluna keşiflerde bulunma, merak ettiği şeyleri sorgulama ve araştırma yeteneği vermiş, bunları kısıtlamamış, hatta OKU demiş… İslamoğlu’nun yorumu çok değerli bir yorum ve bence de ne Kaderi inkardır, ne dinimize ters bir açıklamadır. Bugün Müslüman dünyanın içine düşürüldüğü acz i düşününce de demekki dinimizi anlamakta ve uygulamakta yapılagelen hatalar var.

    • İsa Erdoğan 29 Kasım 2022, 21:26

      Kaderin manasını bilmediğiniz o kadar açık ki.. islamoğlunun ardına takılandan ne beklenir ki.. Kaderin en olduğunu EHLİ SÜNNET ALİMLERDEN okuyup idrak edin. sonra konuşun

  • İsa Erdoğan 24 Eylül 2022, 23:38

    *Avamın kader telakkisi*

    Halk arasında bazen “kader” ifadesi bizim bildiğimiz “kaza-i muallak” kabilinden vukuu bazı şartlara bağlı tebdil ve iptala muhtemel yazgı kastedilir.
    “Başarısızlık kaderin değil” cümlesinde olduğu gibi. yani çalışırsan değişir sen de başarılı olursun”
    aslında bu, kadere doğru bir bakış açısı. lakin ifade yanlış elbette. çünkü yaşanmış herşey kaderdir.
    Bazen de kader derken avam, değişmesi bozulması imkansız, hatta vukuu elinde olmayan işleri kasteder.
    suç işlemiş hapse düşmüş adama neden buradasın diye sorulunca “kader” demesi gibi.
    hocalar buna itiraz etmezler ancak bu aslında cebriye itikadıdır.
    çünkü aynı mahkum çoğu zaman da kendini “kader mahkumuyum” diye tanımlar. buradan belli ki sanki kader onun iradesini elinden almış da mecbur o fiili işlemiş !
    yani kısaca milletin algısında kader, Ehli sünnetin tarif ettiği değil, cebriye nin kader anlayışıdır.
    bu itibarla kaderi inkar etmiş görünen, aslında cebr’i inkar eder ki doğrusu da bu.. lakin yukarıda da dedik ifade yanlış.

  • Sema Demirhan 27 Mayıs 2022, 13:12

    O zaman Benim güzel merhametli Rabbim hırsızları katilleri ya da eşlerini fuhuşa zorlayan kocaların karılarının ya da dövülüp eziyet gören çocukların kaderlerini Rabbim böyle mi yazdı boyunlarına bağladık asla ayrıılamaz dediğiniz bu mu? Yok sa Rabbime iftira mı atıyorsunuz
    Kimse bu soruma cevap veremedi sizlerde veremeyecejsiniz
    Eğer öyle ise cennet cehennem neden yaratıldı o zaman iyi kötü diye bir kavram neden var
    Rabbim kullarını çok seviyor ve kimseye zulm etmez
    Asıl sizler kaderi yorumlarken yorumlarınızın nereyr gittiğiini bilmiyorsunuz

    • İsa Erdoğan 30 Mayıs 2022, 17:49

      sorularınız kolay. bütün hocalar cevap verebilir. Allah yaptığın amelleri evet dosya halinde boynuna doladı. yani her amelden sorgulanacaksın. bu ayete kaderi karıştıran biz değiliz. Mustafa i.oglu adındaki bidatçı. Bu sayfa ona cecap veriyor. Gelelim o soruya “Allah kocası tarafından fuhuşa zorlanan kadınların kaderini öyle mi yazdı ?”
      Cevap: bunlar Allah’ın bilgisi ve kontrolü dışında değil elbette. “Hayır Allah bunun olacağını bilmiyordu” derseniz Bilmeyen ilah olamaz kâfir oldunuz gidin iman edin. “biliyordu ama olmasına müsaade etmiyordu, etmediği hâlde zalimler zulümlerini yaptılar” derseniz şu halde Allah sizce aciz biri ! bu da küfürdür. Demekki Allah o zulmün olacağını hem biliyordu hem de müsade etti yani takdir etti. kader de budur. Adalet ve merhameti nerede şu halde ? cevap: Ahirette. İbrahim: 42

  • Ferdi 27 Mart 2022, 13:54

    İmanın şartlarından birisinde Kadere inanmaktır. Ayette bi insanın kaderini kendi çabasına bağlı kıldık demiyor. Günahınızı sevabınızı amelinizi size bağlı kıldık. Kıyamette önünüze kitap gibi açılacak anlamına geliyor. Hakkınızı helal eyleyin vesselam!

  • Mustafa okka 16 Ocak 2022, 06:46

    Selamünaleyküm hocam
    Peki Cenâb-ı Hak’kın yolunda gitmek için çaba gerekmiyor mu ?
    Ihtiyari kader ve ızdırari kader yokmu ?

    • İsa Erdoğan 16 Ocak 2022, 21:49

      ve aleyküm selam Mustafa
      Bak yazı içinde yazmışız:
      “Evet kendi çabamın yaşamımda etkili olduğu durumlar da var.. Ancak bu, “bütün kaderimi kendim belirliyorum” anlamına gelmiyor.
      Demekki yazıları tam okumak gerek..

Bir Yorum Yazın